Waarom suikervrij eten niet over afvallen gaat

Vandaag wil ik graag een dilemma bespreken met jullie. Hoe leg ik nou helder uit dat mijn No Sugar Challenge wel over gezondheid gaat, maar niet over afvallen? Het staat als een disclaimer onderaan deze site dat je van mij geen #fitgirl foto’s hoeft te verwachten. Ook al kijk ik naar de lichamelijke effecten van een suikerloos dieet, ik ga expres niet op de weegschaal staan.

Vleeseters voelen zich nog wel eens ongemakkelijk in hun bijzijn, alsof ze zich moreel moeten verdedigen voor het feit dat er een vette plak salami op hun brood zit.

Ik heb geen oordeel over het suikergebruik van anderen. Ik onderzoek alleen de alomtegenwoordigheid van suiker in ons dagelijks leven, en het mogelijke effect daarvan op onze gezondheid. Zwaarlijvigheid kan een indicatie zijn van een gezondheidsprobleem, maar is niet het probleem zelf, hoe veroordelend ook onze maatschappij er vaak tegenover staat.

Een voorbeeld:

Als ik aan mijn basisschooltijd denk, denk ik aan Madonna playbacken met Wendy P. en Suzanne G , aan het dierenreddingsclubje dat ik had opgericht met Guido W.,  en aan de protestliederen die we in de klas zongen tegen zure regen.

Maar er komt ook een herinneringsflard langs die me nog steeds een vlaag buikpijn bezorgt:

Ik was in het documentatiecentrum op school waar ik een boekje had geleend voor mijn spreekbeurt. Waarschijnlijk iets over hamsters, vulkanen of onweer. Ik stond achter een kast met boeken en ving een conversatie op van een groepje jongens uit een hogere klas.

X: “Ik kan geen boek over hamsters vinden.”
Y: “Volgens mij heeft zij die net geleend.”
X: “Wie?”
Z: “Die dikke daar.”

Ik keek achter me. Niemand. Ze hadden het over mij. Ik was flabbergasted. Ik? Dik? Ja, ik had het Hollandsch welvaren uit mijn babytijd nog niet helemaal van me afgeschud, maar ik zag in de spiegel altijd iemand met de allure van een prinses, een ballerina, een dierenredder. Ik had glanzend bruin haar, vrolijke ogen, en droeg een overgooier met een gave trein erop. Maar in hun ogen was ik vooral ‘dik’.

Terugkijkend is het vooral pijnlijk dat het woord ‘dik’ met negatieve connotatie zo ingeburgerd is in het vocabulaire van jongens van amper zeven, acht jaar. Ouders en leerkrachten kunnen kinderen daarom niet vroeg genoeg leren dat er maar één dik is, en dat is Dikkie Dik.

Auteur en twitterpersonality Anke Laterveer, iemand die ik bewonder om de manier waarop zij de wereld en zichzelf beschrijft, maakte vorige week een draadje waarin ze dit alles veel beter verwoordt.

(Voor de niet-twitteraars: een draadje is een conversatie met jezelf als voornaamste gesprekspartner, waar anderen op elk moment kunnen aanhaken en kunnen uitstappen).

Hieronder een samenvatting.

Je hoort en leest het dus overal: dikke mensen zijn lui, ongezond en eten de hele dag troep. Stoppen ze daarmee, dan vallen ze vanzelf af.

Ik vind mezelf leuk en mooi, maar daar moet ik elke dag heel hard mijn best voor doen. Steeds weer herhalen dat ik goed ben zoals ik ben.

En daarom gaat de No Sugar Challenge dus niet over afvallen.

Dank je wel, Anke. (Even wat free publicity: koop haar boek Lefbek of volg haar op twitter via @ankelaterveer voor een dagelijkse dosis mededogen, oprechtheid en zelfrelativering).

Toevoeging 8/8: een leuke reactie van Guido W. van de dierenreddingsclub:

Moraal van dit verhaal: bedenk je drie keer voor je wat zegt over een ander, want het kan grote impact hebben zonder dat je het misschien doorhebt.

Mindfulness om minder te snoepen

tumtums

Chocola! Koekjes! Drop!

Ik heb drie deadlines en twee uur te weinig geslapen. Ik loop naar de snoepla van collega Trisha, maar buig net op tijd af richting de koffiemachine waar ik tijdens onze Koemelkloze Proefweek voor mijn cappuccino kan kiezen tussen cocosdrink en havermelk.

Terug achter mijn bureau merk ik dat ik ongedurig blijf.

Cola light! Chocopinda’s! Apekoppen!

Ik stuur een facebookbericht naar Lucia in Londen, die ook een paar dagen niet wil snoepen en meldt dat ze omvalt van vermoeidheid. Ik adviseer haar een powernap te doen. Helaas is een kwartiertje slapen onder je bureau nog niet ingeburgerd bij ons op de redactie.

Ik eet een boterham met (suikerloze) pindakaas achter mijn computer waar tien (echt waar) schermen naast elkaar open staan. De boterham helpt niet om mijn gedachten aan chocola weg te nemen. Maar misschien had ik meer stil moeten staan bij de smaakervaring.

Dat zeggen mindfulnessgoeroes althans al lange tijd. En laatst meldden onderzoekers het ook tijdens het Europees Obesitascongres in Portugal. Nu waren dat wel onderzoekers die onderzoek hadden gedaan naar hun eigen afvalprogramma.  Het gemiddelde gewichtsverlies van de deelnemers bedroeg 1,9 kilogram in 15 weken, tegenover 0,3 kilogram bij de controlegroep. “De resultaten suggereren dat er een positief verband is tussen bewust eten en gewichtsverlies”, zei Carolyn Dunn van de North Carolina State University (VS) op het congres.

Nu gaat mijn challenge juist niet over afvallen, maar bewust eten lijkt me wel de basis om een suikerloos leven vol te houden. Als we wat leren over de basisprincipes om mindful af te vallen, kunnen we ook mindful minder suiker eten.

‘Mindful eten is je bewust zijn waarom je eet’, zei Carolyn Dunn tegen The Guardian. ‘Voel je echte hongersignalen, of eet je omdat je verdrietig bent of omdat je net in de rij bij de kassa in de supermarkt werd verleid om een chocoladereep te kopen?’

Een tip van Carolyn: de eerste twee happen een zoete traktatie verschaffen je het meeste plezier. Proef die twee happen dus bewust en neem de rest mee naar huis of maak er iemand anders blij mee.

Ik ben uiteindelijk maar vroeg naar bed gegaan.

En ik ga vanaf morgen mijn boterham met pindakaas niet meer achter de computer eten, maar aan de keukentafel.