Deadlines halen zonder suiker, het kan dus echt

De focus-foto is gemaakt door {Flixelpix}David, via Flickr, creative commons

Tegen suiker kan ik geen nee zeggen, maar ook tegen een heleboel andere dingen niet. Alles is leuk, interessant of moet gewoon gebeuren. Daarbij komt dat ik tijd altijd te positief inschat. Ik doe altijd ‘even’ boodschappen, schrijf ‘even’ een artikel, ruim ‘even’ de schuur op. Al die ‘evens’ prop ik in een dag, totdat die dag ontploft van alle ‘evens’ en ik veel te laat ga slapen, en mijn to do-list nog niet voor de helft is afgevinkt.

Een 'hidden message' in de trein
Een ‘hidden message’ in de trein

Koek en snoep helpen dan als oppepper tegen de fysieke en mentale vermoeidheid bij klussen waar ik tegenop zie.

De afgelopen week was zo’n week waarin ik ‘even’ op ‘even’ had gestapeld. Even met de trein hierheen, even daar een bijeenkomst, even een artikel hier, nog even een deadline daar. Ook namen er collega’s afscheid met wie ik jaren heb samengewerkt, en zat mijn hoofd vol met snot.

Op de redactie ben ik inmiddels zo ver dat er letterlijk 50 centimeter naast mij een in uitnodigende stukjes gebroken Tony’s Chocolonely karamel zeezout-reep op tafel kan liggen, zonder dat ik daar ook maar een piepklein snippertje van pak. Het is niet eens dat ik de roep van de reep negeer, ik hoor ‘m niet eens meer. Ik herhaal nog eens de mantra’s van een collega en oud-collega: ‘Niet miepen, maar typen’ en, als ik echt ergens tegenop zie: ‘Niet zeiken, maar schrijven’.

De ‘in limbo’-reismomenten kunnen nog lastig zijn. Op de fiets, in de trein of in de auto. Ik moest een flink stuk rijden in mijn eentje en halverwege had ik het gevoel dat mijn ogen dichtvielen achter het stuur. Ik had niet gedacht aan iets oppeppends als een banaan of vijgen voor onderweg. Ik stopte bij een tankstation en ging op zoek naar iets zoets zonder suiker. Ik kon niets vinden en stond toch weer met die zaken apekoppen in mijn hand. Maar ik dacht aan de lezers van deze blog, heb de zak teruggezet en ben snel naar buiten gelopen. Terug achter het stuur was de vermoeidheid ineens vanzelf over en ik ben niet tegen een boom gereden. Blijkbaar was even stoppen,  ademhalen en een rondje lopen ook genoeg.

Deadlines halen zonder suiker? Het bestaat

Heb ik mezelf dan al die jaren voor de gek gehouden? Ik dacht dat ik suiker nodig had, maar dat blijkt niet zo te zijn. Veel van mijn suikerbehoefte komt blijkbaar voort uit een soort angst, onrust, ongemak (dat het me niet lukt om iets fatsoenlijks op papier te krijgen of dat ik een ongeluk veroorzaak). De gewoontes waren zo ingesleten geraakt, dat ik niet eens meer op zoek ging naar een alternatief.

En voortaan zit er dus altijd een zakje gedroogde vijgen in mijn tas.

De onzichtbare invloed van de industrie achter kunstmatige zoetstoffen

Frambozencakeje

Mag je dan wel zoetjes in de yoghurt en light-jam? Die vraag kreeg ik aan het begin van mijn 90-dagen-challenge. Volgens het Voedingscentrum, het kompas waar Nederland op vaart wat betreft voedingsadviezen, zijn kunstmatige zoetstoffen goed voor het gewicht en voor de tanden. Het antwoord is dat ik niet aan light-producten en suikervervangers ga beginnen die ik normaal gesproken ook niet eet of drink.

Het leuke van deze blog is dat ik gevraagd en ongevraagd allerlei links en tips doorgestuurd krijg. Ik kan niet alles doorplaatsen, maar aan iedereen: jullie input wordt gewaardeerd. Soms ligt iets een tijd lang te rijpen op een plank en kan ik er later wat mee doen.

Vriend Onno stuurde me gisteren een bericht door dat ik jullie niet wil onthouden. Het gaat over kunstmatige zoetstoffen, suikervervangers dus.
De actie-organisatie Foodwatch meldt dat Pepsico, Danone, Unilever en Nestlé invloed uitoefenen op het advies van het Voedingscentrum.

Hoe werkt dat?

Foodwatch meldt het volgende:

“Bij navraag van Foodwatch bij het Voedingscentrum geeft zij aan dat dit standpunt gebaseerd is op dit onderzoek. Dat onderzoek is gefinancierd en uitgevoerd door ILSI Europe, een onderzoeksgroep die is opgericht en betaald vanuit de voedingsindustrie. De raad van bestuur van ILSI Europe bestaat onder meer uit vertegenwoordigers van voedselgiganten Pepsico, Danone, Unilever en Nestlé. De Wereldgezondheidsorganisatie heeft al eerder gewaarschuwd voor de structurele manipulatie van ILSI, dat de gevaren van tabak jarenlang bagatelliseerde. Ook het onderzoek waarop het Voedingscentrum zich baseert lag al eerder onder vuur.”

Het interessante is dat bij het behoorlijk vrijblijvende advies van het Voedingscentrum over suiker een zelfde soort mechanisme aan het werk lijkt te zijn geweest. Over deze suikerlobby schreef onderzoeksjournalist Vincent Harmsen eerder een interessant stuk voor OneWorld.

De les? Denk niet automatisch ‘Zij zullen het wel weten, want zij zijn experts’, maar blijf altijd zelf nadenken zonder meteen in complottheorieën te vervallen.

En verder had ik vandaag met die warmte best zo’n perenijsje gewild dat op de redactie getrakteerd werd, maar ik heb het niet gedaan.

Petit grand dessert

Man P. and I were at a birthday dinner party in a very nice restaurant. The menu promised us a ‘petit grand dessert’. It turned out to be an heavenly ecclectic mixture of crème brulée, hazelnut icecream, chocolate sauce and raspberry ice cream.

The other people at the table were watching me as I was sitting on my hands not to touch my plate. I felt their eyes fixed on my movements. Would she break down? Would she persevere? The minutes seemed to last for ages. I forced my mind to focus on a meditation mantra, while wearing my plastic smile and liistening to the conversation about my attempt to break off the behavor patterns of our sugarsweet life.

Madeleines and chocolate drops
Madeleines and chocolate drops accompanied the coffee after the dessert

Finally, after eight long minutes, Man P. had finished his ‘small big dessert’, so I could move mine to him. As he’s also experiencing a daily sugar reduction at home, he didn’t mind having to finish a double portion. At least for him the petit grand dessert became a vraiment grand dessert.

 

Hoeveel suiker mag je op een dag?

Energiereep verrijkt met glucose

Hoeveel suiker is gezond voor een mens? En wie bepaalt dat?

Na bijna twee weken suikervrije struggle is het tijd voor wat theorie.

In Nederland is het Voedingscentrum het belangrijkste instituut dat zichtbaar en onzichtbaar bepaalt wat en hoeveel we elke dag eten. Je bent waarschijnlijk net als ik opgegroeid met hun Schijf van Vijf.

Maaltijdschijf in 1981: nog zonder drinken
Maaltijdschijf in 1981: nog zonder drinken

Het Voedingscentrum hanteert gek genoeg geen cijfermatige richtlijn voor de hoeveelheid suiker per dag. ‘Het is voor iedereen goed om niet te veel producten met toegevoegde suiker te eten’, is het advies.

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft wel een nieuwe richtlijn opgesteld in 2015,  maar die is niet direct heel bruikbaar. De WHO raadt aan om ‘maximaal 10% van je benodigde energie per dag uit vrije suikers te halen’. Dit om vooral om gaatjes in je tanden en gewichtstoename te voorkomen.

Wat zijn vrije suikers? Dat is een verzamelnaam voor twee soorten suikers. Ten en eerste de toegevoegde suikers: suiker die aan een gerecht of product is toegevoegd door jezelf, door een kok of door de voedingsindustrie. Heinz Ketchup bevat dus toegevoegde suiker bij de tomatenpulp. Je zelfgebakken cupcakes bevatten toegevoegde suiker. En de huisgemaakte tiramisu van het Italiaanse restaurant bevat toegevoegde suiker.

De andere categorie vrije suikers zitten in honing, siropen, vruchtensappen en vruchtenconcentraten. Dus ook in hippe alternatieven voor de kristalsuiker, zoals agavesiroop, rijststroop of speltstroop. 

Suikers in zuivel, groente en fruit vallen niet onder vrije suikers.

hoeveel suikerklontjes zitten er in drankjes
Zo snel gaat het met het aantal suikerklontjes per dag. Met dank aan Wauda Maas voor deze foto

Nu terug naar die 10% van je benodigde energie die per dag uit vrije suikers mag halen. Volgens het Diabetesfonds komt dat advies neer op  12,5 suikerklontjes per dag voor vrouwen en 15 suikerklontjes per dag voor mannen. Daar zitten we behoorlijk boven met z’n allen. Nederlanders eten gemiddeld 20 suikerklontjes aan vrije suikers per dag.  

Voor kinderen van 4 tot 8 jaar is een gezonde hoeveelheid 8 tot 9 suikerklontjes per dag. Aan de foto hiernaast zie je dat je dat ze daar met een glas chocomel al makkelijk halen.
Overigens adviseert de WHO dat het nog beter zou zijn om naar 5% per dag te gaan aan vrije suikers: zes suikerklontjes per dag dus.  Ook voor niet-suikerverslaafden is dat nog best een uitdaging.

Mindfulness om minder te snoepen

tumtums

Chocola! Koekjes! Drop!

Ik heb drie deadlines en twee uur te weinig geslapen. Ik loop naar de snoepla van collega Trisha, maar buig net op tijd af richting de koffiemachine waar ik tijdens onze Koemelkloze Proefweek voor mijn cappuccino kan kiezen tussen cocosdrink en havermelk.

Terug achter mijn bureau merk ik dat ik ongedurig blijf.

Cola light! Chocopinda’s! Apekoppen!

Ik stuur een facebookbericht naar Lucia in Londen, die ook een paar dagen niet wil snoepen en meldt dat ze omvalt van vermoeidheid. Ik adviseer haar een powernap te doen. Helaas is een kwartiertje slapen onder je bureau nog niet ingeburgerd bij ons op de redactie.

Ik eet een boterham met (suikerloze) pindakaas achter mijn computer waar tien (echt waar) schermen naast elkaar open staan. De boterham helpt niet om mijn gedachten aan chocola weg te nemen. Maar misschien had ik meer stil moeten staan bij de smaakervaring.

Dat zeggen mindfulnessgoeroes althans al lange tijd. En laatst meldden onderzoekers het ook tijdens het Europees Obesitascongres in Portugal. Nu waren dat wel onderzoekers die onderzoek hadden gedaan naar hun eigen afvalprogramma.  Het gemiddelde gewichtsverlies van de deelnemers bedroeg 1,9 kilogram in 15 weken, tegenover 0,3 kilogram bij de controlegroep. “De resultaten suggereren dat er een positief verband is tussen bewust eten en gewichtsverlies”, zei Carolyn Dunn van de North Carolina State University (VS) op het congres.

Nu gaat mijn challenge juist niet over afvallen, maar bewust eten lijkt me wel de basis om een suikerloos leven vol te houden. Als we wat leren over de basisprincipes om mindful af te vallen, kunnen we ook mindful minder suiker eten.

‘Mindful eten is je bewust zijn waarom je eet’, zei Carolyn Dunn tegen The Guardian. ‘Voel je echte hongersignalen, of eet je omdat je verdrietig bent of omdat je net in de rij bij de kassa in de supermarkt werd verleid om een chocoladereep te kopen?’

Een tip van Carolyn: de eerste twee happen een zoete traktatie verschaffen je het meeste plezier. Proef die twee happen dus bewust en neem de rest mee naar huis of maak er iemand anders blij mee.

Ik ben uiteindelijk maar vroeg naar bed gegaan.

En ik ga vanaf morgen mijn boterham met pindakaas niet meer achter de computer eten, maar aan de keukentafel.

Suiker en de ramadan

Zoon S. heeft het ineens opvallend vaak over het Suikerfeest. “Hoeveel nachtjes slapen nog?” Blijkbaar is het een hot topic bij zijn vrienden in de klas. Ik zou graag in zijn hoofd willen kijken om te zien wat hij voor zich ziet. Bergen met cakejes? Een glijbaan van slagroom?

Ramadan: laatste zetje om te stoppen met suiker

Het herinnerde me eraan dat het begin van de ramadan-maand me het laatste zetje gaf om te stoppen met suiker. Tijdens de eerste snikhete dagen zag ik mensen in mijn omgeving onverstoord hun werk doen. Ik bewonderde hun mentale kracht waarmee ze zichzelf verhinderden om ook maar een slok water te nemen en ik voelde mezelf een slappe dweil met mijn rol ‘schrijfkoekjes’.

Ik durf mijn suikerstop niet te vergelijken met vasten van zonsopgang tot zonsondergang, maar ik denk dat ik nu iets van hun ervaring deel;  dat je geest sterker is dan je lichamelijke behoeften.

Ik vroeg aan collega Qali Nur, die zelf deze maand ook vast, naar de relatie tussen suiker en ramadan.

Waar komt de naam Suikerfeest vandaan?

“Wij noemen het gewoon ‘Eid’, of eigenlijk Eid al Fitr. Je hebt het grote feest en het kleine feest. Het grote feest is wat in het Nederlands het Offerfeest heet, en het kleine feest is het Suikerfeest. Er wordt inderdaad flink veel zoet gegeten, maar de naam Suikerfeest is gewoon een vernederlandsing.”

Je vast nu al 2,5 weken. Heb je overdag wel eens last van een suikerdip? 

“Suiker is niet een speciaal issue tijdens het vasten. Hoewel, mijn vrienden in Londen, gaan massaal aan de zoete fruitdrankjes als ze het vasten mogen breken. Ik doe dat gewoon met een dadel, zoals de traditie voorschrijft.”

Is het moeilijk om vol te houden hier op de redactie als je anderen ziet eten?

“Iedereen zegt altijd ‘dat lukt mij nooit’. Maar ik nodig je graag uit om een dagje mee te doen. Iedereen kan het. Het is niet zo dat moslims een bijzonder menstype zijn om dit te kunnen. Je moet gewoon tegen jezelf zeggen dat je het vol moet houden. Zelf heb ik niet iets speciaals wat ik mis op zo’n dag, ook niet iets zoets. Mijn moeder heeft dat wel met koffie. Zij krijgt de eerste dagen echt hoofdpijn.”

Neem je je normale eetpatroon nu ook kritisch onder de loep?

“Ja, dat wel. Het is niet per se zo dat je in totaal minder eet op een dag, daar gaat het ook niet om. Wel dat je bewust eet. De profeet heeft gezegd dat je maag voor eenderde gevuld moet zijn met voedsel, voor eenderde met water en voor eenderde met lucht. Het is dus niet de bedoeling om jezelf vol te stoppen met eten.  Ik merk wel dat ik bewuster eet, en misschien ook wel gezonder. Nu breek ik het vasten met een dadel, voedzame soep en yoghurt, terwijl ik anders soms gewoon snel iets eet zonder erbij stil te staan.”

Nog zo’n anderhalve week te gaan tot het Suikerfeest begint. Houd je het vasten goed vol in combinatie met werk?

“Jawel, maar voor mij is de ramadan vooral een spirituele maand. In die zin vind ik het vooral een heel mooie maand. Ik ben bezig met mijn connectie met God en mijn connectie met andere mensen. De ramadan gaat niet alleen over eten, maar ook over gedrag in het algemeen. Tijdens de ramadan probeer ik een extra goed persoon te zijn. Ik slik mijn irritaties in, probeer andere mensen extra te helpen. Daar gaat het om.”

Qali organiseert donderdag 22 juni een wasteless iftar in Den Haag. De ingrediënten wordt woensdagmiddag opgehaald bij supermarkten en de Haagse markt. Zo wordt het eten gered van de vuilnisbak en maken Qali en haar vrienden er een superlekkere maaltijd van (dat belooft ze). Er is ook Spoken Word Poetry.
Tijdens de iftar wordt geld opgehaald voor mensen in Somalië die te lijden hebben onder de aanhoudende droogte. 

Ook als je niet kunt komen, kun je wel doneren via https://www.classy.org/fundraiser/887740

Koemelkvrije week op kantoor

Sinds mijn suikervrije bestaan is begonnen, waardeer ik de cappuccino op onze redactie nog meer dan gewoonlijk. De cappuccino is geen bijproduct meer bij koffiebroodje of koekje, maar een genot op zichzelf.

Totdat alle melk ineens verdwenen was uit de voorraadkast.

Even later doken de melkpakken weer op, op de redactiekeukentafel. Ze waren onherkenbaar gemaakt en voorzien van indringende teksten als ‘Wist je dat er 5000 liter water nodig is om 1 liter melk te produceren’?

We kregen daarna een mailtje met duidelijke boodschap:

Koemelk drinken kan echt niet meer, dat is zo 2011. Er zijn genoeg alternatieven die grondstoffen vele malen efficiënter omzetten in melk en dat ook nog eens doen zonder onnodige kalversterfte, dierenleed en überhaupt geen dieren betrekken bij de productie die broeikasgassen uitboeren en ruften. 

We proberen ons redactieproces zo duurzaam mogelijk in te richten, met gerecyclede meubels, vloerkleed van visnetten, fairchain koffie en natuurlijk afvalscheiding. Maar de pakken melk jagen we er inderdaad met z’n allen doorheen. Als de melk op is, merk je dat meteen aan het collectieve humeur.

Ook merkte ik hetzelfde verschijnsel als met de spaarlamp: omdat die minder stroom verbruikt, laten mensen ‘m makkelijker branden. Dat heb ik ook met onze cappuccinomelk. Die is biologisch, dus iets vriendelijker voor de weidebloemen, weidevogels en de koeien zelf. De CO2-uitstoot is ook zo’n 10 procent minder. Dus merk ik dat er onbezorgd meer van drink.

Tot gisteren dus. De komende week gaan we op de redactie als echte barista’s testen welke sojamelk en havermelk het beste schuim opleveren.

Qua suikergehalte ga ik er overigens niet echt op achteruit.

Melk bevat melksuiker en dat noem je lactose. Lactose vind je in de melk van alle zoogdieren. De halfvolle biokoemelk van Arla bevat 4,7 gram lactose per 100 ml, lees ik op het pak in mijn koelkast. De houdbare, volle biokoemelk van AH bevat (logischerwijs) ongeveer evenveel: 5 gram lactose per 100ml.

Volgens mij is het vooral het vleugje zoet, plus de verdunning van de koffie en de schuimtextuur die de cappuccino onderscheiden van espresso (zoals jullie merken ben ik niet zo’n koffiekenner en -liefhebber die omfietst naar een speciaal tentje voor een slow coffee).

Havermelk bevat ongeveer 7 gram suiker per 100 ml, gezoete sojamelk 3,5 gram suiker per 100 ml. Het is dus vooral een mentaal proces om te wennen aan een koemelkloos kantoor.

Worteltaart testpanel

Kun je zo maar de suiker weglaten uit een recept met suiker? Ik heb de worteltaart van gisteren nu ook laten proeven door een positief-kritisch, maar ook licht-sceptisch testpanel, en het antwoord is: ja.

Het ging om twee volwassenen en vier kinderen.

Ik heb er dus wel extra veel gepureerde wortel en vooral een extra hand rozijnen door het beslag gemengd. En ja, rozijnen zijn suikerbommetjes met zo’n 65 gram suiker per 100 gram. Maar, ze bevatten ook veel nuttige vezels en ze geven de suiker langzamer af dan een gemiddeld suikerklontje. (Hierover later meer als we de theorie in duiken.)

Suikervrije en toch feestelijke verjaardagstaart

Verjaardagstaart banaan kokos

Man P. vierde zijn verjaardag. Voor mij is niks zo erg als een verjaardagsfeest waar geen taart wordt geserveerd, ook al zijn er excuses als ‘we gaan toch zo lunchen  met z’n allen’ of ‘we beginnen zo met de borrel en de hartige hapjes’.

Ik sta dus altijd de avond voorafgaand aan een feestje tot een uur of drie ‘s nachts in de keuken, want ik begin altijd pas rond tien uur ‘s avonds. Taarten bakken is als schrijven, je hebt er rust en afzondering voor nodig.

Ik heb een paar klassiekers op mijn repertoire:

Het basisrecept dat ik ooit van mijn zus heb gekregen: 250 gr (zelfrijzend) meel, 200 gr boter, 200 gr suiker, 3 of 4 eieren en een snuf bakpoeder. Hieraan kun je alles toevoegen wat je in huis hebt om er een taartbonanza van te maken: chocola, fruit, noten, jam, room.

taart lisette kreischer

De vegan-taarten van Lisette Kreischer zien er niet alleen fantastisch uit, ook als je ze niet zo weet te stylen als zij dat doet (zie de foto hiernaast, die heb ik van haar website geplukt). Ze mislukken bovendien nooit. Ik zou denken dat vegan-baksels met scheikundige precisie samengesteld moeten worden om het effect van boter en eieren te compenseren, maar Lisettes recepten hebben een losse zwierigheid die het leven veel vreugde geven.

Haar bananencake, pompoenmuffins en worteltjestaart zijn altijd een hit, aan wie ik ze ook serveer. Alleen, net als het basisrecept voor cake, bestaan die recepten voor bijna een derde van hun vaste volume aan suiker (of stroopvarianten, zoals agave- en rijststroop).

Dit jaar dus geen Lisette-taart voor de verjaardag van Man P.. In mijn kookboeken vond ik geen oplossing, maar uiteindelijk een recept gevonden voor suikervrij bananenbrood bij Laura’s Bakery.

Om van het brood een taart te maken, heb ik het in een ronde vorm gebakken, met kokossnippers door het deeg in plaats van de chocola uit het recept. Kleuter S. en peuter L. hielpen mee. Dat betekent dat er ergens nog een stukje eierschaal in de taart zit, maar dat heeft niemand gemerkt. We hebben de bananentaart bestreken met slagroom zonder suiker en bestrooid met kokos. Er waren eigenlijk ook nog verse frambozen voor de garnering, maar die had peuter L. snel opgegeten. Hetzelfde gold voor de bosbessen.

Gelukkig waren de kaarsjes niet eetbaar, en kon de taart daarmee alsnog gedecoreerd worden. Slingers, feesthoedjes, rolfluitjes en ballonnen omlijstten het geheel. De jarige was blij, de bakkers waren blij, en de zoete smaak dachten we er gewoon bij. Onze beleving van zoet in relatie tot feest en gezelligheid blijken we dus ook best te kunnen foppen.

P.S. het worteltjestaartrecept van Lisette uit ‘Ecofabulous koken in alle seizoenen’ heb ik uiteindelijk ook nog gemaakt. Zonder de suiker uit het recept, maar met extra veel geraspte wortel en kaneel. Conclusie: de textuur blijft hetzelfde en zonder suiker proef je de andere smaken beter.

 

 

 

 

 

 

 

Wormensnack tegen de suikerdip

snackwormen

Soms fiets je duizend keer door dezelfde straat en ineens ontdek je iets wat je nog nooit eerder hebt gezien. Ik moest wel stoppen en binnenlopen bij Sweets and Insects, een winkel met deze bijzondere etalage, met gezellige sprinkhaan en twee vrolijke wormen:

Insects & Sweets Amsterdam
Sweets & Insects, Amsterdam

Om het nog intrigerender te maken, had iemand er ook  ‘Insectbar’ bij geschreven, maar volgens de jongen achter de toonbank was dat voor de grap. (Voor de Neerlandici onder ons: ik had mij al op een ‘Erik of het Klein Insektenboek’-achtige wijze een chagrijnige krekel en een dronken tor aan de toog voorgesteld.)

Erik of het Klein Insectenboek, Godfried Bomans (1941)
Erik of het Klein Insectenboek, Godfried Bomans (1941)

Dat was het dus niet. Wat dan wel? Rechts bij binnenkomst was de ‘sweets’-afdeling met Oud-Hollandsch snoep (denk: boterbabbelaars en zuurstokken). Vervolgens dacht ik dat ik in een grow-shop was beland (vanwege die groene wand), totdat ik de bakjes op de toonbank zag.

toonbank Sweets and Insects
Sweets and Insects

Het waren proefbakjes met meelwormen met knoflooksmaak en ‘classic paprika’ sprinkhanen (zonder pootjes). Die zijn gevriesdroogd, vertelde de vriendelijke verkoper, zodat ze lekker knapperig zijn. Ze komen bovendien van een kwekerij in Ermelo, dus het transport is relatief milieuvriendelijk.

In mijn groene bubbel kom ik de laatste jaren al regelmatig wormen-cupcakes of insecten-bitterballen tegen, gepresenteerd als duurzaam en eiwitrijk alternatief voor vlees. Ook op reis komt er regelmatig een geleedpotige of ongewervelde voorbij in een restaurant of buffet. In veel landen staan insecten immers al net zo lang op het menu als hier in Nederland de karbonade of speklap. Ik herinner me van een reis naar Congo een jonge, Nederlandse diplomaat die zijn bord nog eens een extra volschepte met dampende mbinzo, een nationaal gerecht van lekker vette rupsen in hete saus.

Ik had het er nooit zo mee, maar ik moet zeggen: de geroosterde paprika-sprinkhaan deed best wel aan Croky chips denken. Insecten zijn dus vanaf nu voor mij zeker een alternatief voor de zoete of vette snack om vier ‘s middags. Alleen de prijs… Een zakje van 20 sprinkhanen kost 7 euro. Het voordeel is wel: gedachteloos wegkauwen zal niet gebeuren.

Weet iemand hoe de insecten aan hun einde komen? Hoe worden ze ‘geslacht’?